← Lekcje
HTML · lekcja 03

Listy w HTML

Wypunktowania, numeracje i słowniczek

  1. Powtórka: tekst w HTML
  2. Kropki i numery: ul, ol, li
  3. Lista w liście i słowniczek dl
  4. Ćwiczenie: strona „Mój plan tygodnia”
Rozgrzewka · 3 minuty

Trzy pytania z poprzedniej lekcji

  1. Czym różni się <strong> od <b>?
  2. Do czego służy <br>, a do czego go nie używamy?
  3. Jak napisać na stronie znak <, żeby nie zaczął znacznika?
Część 1 · Kiedy lista?

Lista czy akapit?

Lista zakupów, kroki przepisu, spis treści: to są wyliczenia. Kilka zdań połączonych jedną myślą to akapit.

TreśćZnacznikDlaczego?
mleko, jajka, chlebulkolejność bez znaczenia
kroki instalacji programuolzamiana kolejności zmienia sens
pojęcie i jego wyjaśnieniedlpara: słowo i opis
trzy zdania o Waszym hobbypto tekst, nie wyliczenie

Test: zamieńcie punkty miejscami. Zmienia się sens? To ol. Nie zmienia? To ul.

MDN: Lists · developer.mozilla.org/en-US/docs/Learn_web_development/Core/Structuring_content/Lists
Część 1 · ul, ol, li

Pojemnik i rzeczy w środku

<!-- kropki -->
<ul>
  <li>mleko</li>
  <li>jajka</li>
  <li>chleb</li>
</ul>
<!-- numery -->
<ol>
  <li>Pobierz XAMPP</li>
  <li>Zainstaluj</li>
  <li>Uruchom Apache</li>
</ol>
MDN: <ul> (ol, li) · developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Reference/Elements/ul
Część 1 · Atrybuty ol

Numeracja po Waszemu

<ol> 1.Pobierz 2.Zainstaluj 3.Uruchom type="A" A.Pobierz B.Zainstaluj C.Uruchom type="i" i.Pobierz ii.Zainstaluj iii.Uruchom start="4" 4.Pobierz 5.Zainstaluj 6.Uruchom reversed 3.Pobierz 2.Zainstaluj 1.Uruchom
AtrybutCo robi?Wartości
typerodzaj numeracji1 (domyślnie), A, a, I, i
startod czego liczyćzawsze liczba cyframi arabskimi, nawet przy literach: start="4" daje „D”
reversedliczy od góry w dółbez wartości, sama nazwa
MDN: <ol> HTML ordered list element · developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Reference/Elements/ol
Część 2 · Lista w liście

Lista w liście: podlista

Podlista to nowa lista, którą wkładacie do środka punktu li, a nie obok niego.

ol li Poniedziałek li Wtorek ul li matematyka li WF pozycja 2. nowa lista w środku li rodzaje można mieszać: ol w ul, ul w ol

Przeglądarka sama robi wcięcie i zmienia znak kropki. Poziomów może być dowolnie wiele.

MDN: Lists (Nesting lists) · MDN: <ol> („may nest as deeply as desired, alternating between ol and ul”)
Część 2 · Lista w liście

Najczęstszy błąd: lista obok punktu

dobrze: ul w środku li
<ol>
  <li>Poniedziałek
    <ul>
      <li>matematyka</li>
      <li>WF</li>
    </ul>
  </li>
  <li>Wtorek</li>
</ol>
źle: ul między punktami
<ol>
  <li>Poniedziałek</li>
  <ul>
    <li>matematyka</li>
    <li>WF</li>
  </ul>
  <li>Wtorek</li>
</ol>

Po prawej wygląda podobnie, ale w ol mogą leżeć tylko li. Zamknięcie </li> Poniedziałku idzie za podlistą.

MDN: <ul> (permitted content: zero or more li) · MDN: Lists (Nesting lists)
Część 3 · Słowniczek

Słowniczek: dl, dt, dd

<dl>
  <dt>HTML</dt>
  <dd>Język do opisu treści strony.</dd>
  <dt>Znacznik</dt>
  <dd>Nawias z nazwą wokół treści.</dd>
</dl>
dl description list = lista opisowa dt pojęcie (term) dd wyjaśnienie (description) dt dd kolejna para… dd jest wcięte

Ciekawostka ze specyfikacji HTML (WHATWG): dt i dd wyglądają jak dobry sposób na zapis rozmowy, dt jako imię, dd jako to, co ktoś powiedział. Specyfikacja to wyklucza: dl nie nadaje się do zapisu dialogu. Zostaje przy parach pojęcie i opis, czyli przy słowniczku.

MDN: <dl>, <dt>, <dd> · developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Reference/Elements/dl (dt, dd) · ciekawostka: html.spec.whatwg.org/multipage/grouping-content.html#the-dl-element
Część 3 · Dlaczego to ważne

Dlaczego nie myślniki w akapicie?

źle:    <p>- mleko<br>- jajka<br>- chleb</p>                  → jeden akapit tekstu
dobrze: <ul><li>mleko</li><li>jajka</li><li>chleb</li></ul>   → lista, 3 pozycje

Ta sama zasada co na poprzedniej lekcji: HTML mówi, czym coś jest. Lista to lista, nie tekst z kreskami.

MDN: Lists
Listy · egzamin

Tak pytają na egzaminie

1. W języku HTML zdefiniowano listę:

<ol> <li>biały</li>
  <li>czerwony <ul><li>różowy</li>
  <li>pomarańczowy</li></ul></li>
  <li>niebieski</li> </ol>

Lista ta

  1. jest punktowana z zagłębioną listą numerowaną.
  2. jest numerowana z zagłębioną listą punktowaną.
  3. nie ma zagłębień i jest punktowana, wyświetla 5 punktów.
  4. nie ma zagłębień i jest numerowana, „niebieski” ma numer 5.

2. Do określenia listy definicji w kodzie HTML używa się znacznika

  1. <dl>
  2. <td>
  3. <abbr>
  4. <label>
CKE, E.14 styczeń 2020, zad. 3 · CKE, E.14 czerwiec 2019, zad. 5
Ćwiczenie 1 · przy komputerze · 15 minut

Ćwiczenie 1: „Mój plan tygodnia”

  1. W swoim folderze na dysku nowy plik plan.html ze szkieletem. Tytuł na karcie i h1: Mój plan tygodnia.
  2. Lista numerowana ol z dniami od poniedziałku do piątku. W każdym dniu podlista ul z co najmniej dwoma zajęciami (lekcje, trening, praca).
  3. Jeden dzień ma numerację literami: drugi ol pod tytułem h2 „Weekend” z type="A" i dwoma punktami.
  4. h2 „Słowniczek” i dl z trzema pojęciami z tej lekcji: ul, ol, dl, każde z własnym opisem.
  5. Sprawdź w przeglądarce: otwórz plan.html dwuklikiem i przejrzyj całą stronę.

Ma się pojawić: pięć numerowanych dni, pod każdym wcięte kropki z zajęciami, weekend z literami A i B, słowniczek z wciętymi opisami. Bez krzaczków.

Zasady pracowni
Ćwiczenie 2 · na kartce · 5 minut

Ćwiczenie 2: ul, ol czy dl?

Do każdego opisu dopiszcie znacznik listy. Przy ol dopiszcie atrybut, jeśli jest potrzebny.

  1. Składniki na pizzę.
  2. Kroki instalacji XAMPP, od pobrania do uruchomienia.
  3. Pojęcia z lekcji i ich wyjaśnienia.
  4. Ranking dziesięciu gier, od miejsca 10 do miejsca 1.
  5. Menu strony: Start, O nas, Kontakt.
Pytania kontrolne

Trzy pytania na koniec

  1. Gdzie wkładacie podlistę: bezpośrednio do ol czy do środka li?
  2. Lista ma zaczynać się od litery „E”. Jaki atrybut i jaka wartość?
  3. Z jakich trzech znaczników składa się słowniczek i co oznacza każdy z nich?
Podsumowanie

Co musicie umieć po tej lekcji?

  1. Wybrać: ul, ol, dl czy zwykły akapit.
  2. Napisać listę z kropkami i z numerami; zmienić numerację przez type, start, reversed.
  3. Zrobić podlistę w środku li i poprawnie ją zamknąć.
  4. Napisać słowniczek z dl, dt, dd.

Na następnej lekcji: łącza, czyli jak połączyć strony ze sobą.

Rozkład: Listy w HTML → Łącza w HTML
Z realnych wdrożeń

A jak to wygląda w produkcji?

Na lekcjiW produkcjiStatus
Menu strony to ulPrawie każde menu w internecie to nav, w nim ul, w każdym li link a. Kropki wyłącza CSS. Tak pokazuje to MDN.nadal w użyciu
Numeracja przez type="A"Wygląd numeracji ustawia CSS (list-style-type). MDN: type tylko, gdy litera lub cyfra ma znaczenie, np. w regulaminie. start i reversed zostają.częściowo zastąpione
Słowniczek w dlDane produktu „nazwa: wartość”, sekcje pytań i odpowiedzi, opisy w sklepach.nadal w użyciu
Myślniki w akapicie zamiast listyAudyt dostępności to wyłapuje i odsyła do poprawki.unikane
MDN: <nav> (przykład menu), <ol> (list-style-type), <dl> (glossary)